\n
ODT\u00dc Bilgisayar ve \u00d6\u011fretim Teknolojileri E\u011fitimi B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. Tu\u011fba Tokel, Facebook, Microsoft, Roblox ve Epic gibi \u015firketlerin milyarlarca dolarl\u0131k yat\u0131r\u0131m plan\u0131yla g\u00fcndeme gelen “metaverse” konsepti ve ODT\u00dc’de bu konuda y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7al\u0131\u015fmalara ili\u015fkin \u00f6nemli a\u00e7\u0131klamalarda bulundu. <\/p>\n
Facebook’un kurucusu Mark Zuckerberg’in \u015firketin ad\u0131n\u0131 “Meta” olarak de\u011fi\u015ftirdi\u011fini hat\u0131rlatan Tokel, “Metaverse kavram\u0131n\u0131 \u00fc\u00e7 boyutlu bir ortam ve avatarl\u0131 temsiliyet olarak tan\u0131mlayabiliriz. Ger\u00e7ek hayat\u0131n bilgisayar ekran\u0131nda veya sanal ger\u00e7eklik g\u00f6zl\u00fckleriyle sim\u00fcle edilmi\u015f hali olarak da tarif edebiliriz. Bu ortamda, ki\u015filer kendilerini \u00fc\u00e7 boyutlu karakterleri, yani avatarlar\u0131yla temsil ediyorlar ve ortamdaki di\u011fer avatarlarla etkile\u015fimde bulunuyorlar.” bilgilerini verdi.<\/p>\n
G\u00fcn\u00fcm\u00fcz teknolojileri sayesinde internetteki iki boyutlu ara y\u00fczlerin art\u0131k \u00fc\u00e7 boyuta kaymaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 aktaran Tokel, bu yeni teknolojilerde “internet” yerine “immernet” kavram\u0131n\u0131n ge\u00e7meye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti.<\/p>\n
![](\"https:\/\/istanbulchannel.net\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/turk-arastirmacilardan-okullari-metaverse-ortamina-tasiyan-teknoloji-1.jpg\")
<\/p>\n
“ODT\u00dc i\u00e7in metaverse yeni bir kavram de\u011fil.” diyen Tokel, bu konudaki \u00e7al\u0131\u015fmalara 2010’da ODT\u00dc’n\u00fcn \u00fc\u00e7 boyutlu sanal kamp\u00fcs\u00fcn\u00fc kurarak ba\u015flad\u0131klar\u0131n\u0131 ve tercih yapacak \u00f6\u011frencilerin kamp\u00fcse gelmeden bilgi alabilecekleri bir altyap\u0131y\u0131 olu\u015fturma haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131n s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yledi.<\/p>\n
<\/h2>\n“TERAP\u0130LER \u00dc\u00c7 BOYUTLU ORTAMLARA TA\u015eINACAK”<\/h2>\n
Sanal kamp\u00fcs\u00fcn ard\u0131ndan sosyal fobisi olanlar\u0131, sanal ger\u00e7eklik ortam\u0131nda korkular\u0131yla y\u00fczle\u015ftirerek tedavi edebilen “sanal terapi” teknolojisini geli\u015ftirdiklerini dile getiren Tokel, “Sanal klinik \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131z\u0131 yo\u011funla\u015ft\u0131rd\u0131k. Bu teknoloji ile psikologlarla g\u00f6r\u00fc\u015fmeler art\u0131k Kovid-19 salg\u0131n\u0131 ile beraber artan \u00e7evrim i\u00e7i ortamlar yerine \u00fc\u00e7 boyutlu ortamlarda ger\u00e7ekle\u015febilecek. Bu ortamlarda ki\u015filer kendilerini \u00e7ok daha rahat hissediyor ve \u00e7ok daha rahat ifade edebiliyor.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
“BU TEKNOLOJ\u0130Y\u0130 AMA\u00c7 DE\u011e\u0130L, ARA\u00c7 OLARAK KULLANMAYI HEDEFL\u0130YORUZ”<\/h2>\n
Tu\u011fba Tokel, y\u00fcksek lisans ve doktora \u00f6\u011frencileri ile \u00f6zellikle e\u011fitim alan\u0131nda da “metaverse” \u00fczerine pek \u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fma y\u00fcr\u00fctt\u00fcklerini anlatt\u0131. Bunlardan birinin \u00fc\u00e7 boyutlu sanal ortamlarda yabanc\u0131 dil e\u011fitimi oldu\u011funu ifade eden Tokel, “E\u011fitim alan\u0131nda bu teknolojiyi ama\u00e7 de\u011fil, ara\u00e7 olarak kullanmay\u0131 ve e\u011fitim ortamlar\u0131n\u0131 \u00fc\u00e7 boyutlu tasarlama konusunda uygun \u00f6rnek uygulamalar geli\u015ftirme amac\u0131nday\u0131z.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
“F\u0130Z\u0130KSEL GER\u00c7EKL\u0130\u011eE EN YAKIN ORTAM SA\u011eLANIYOR\u201d<\/h2>\n
Covid-19 salg\u0131n\u0131yla “sanal okul” projesi \u00fczerine yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fctt\u00fcklerini ifade eden Tokel, sosyal ve fiziksel mesafe ile birlikte asl\u0131nda duygusal olarak t\u00fcm insanlar\u0131n birbirlerinden \u00e7ok uzakla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti. \u00d6zellikle \u00e7ocuklar\u0131n, okul ortam\u0131ndan uzakla\u015fmas\u0131 ve sadece ekran ba\u015f\u0131nda e\u011fitime devam etmesinin zorlu\u011funa dikkati \u00e7eken Tokel, \u015f\u00f6yle konu\u015ftu:<\/p>\n
“Bu teknolojiyle uzaktan \u00f6\u011frenme s\u00fcre\u00e7lerinde, \u00f6\u011frencilerin y\u00fcz y\u00fcze olmasa bile arkada\u015flar\u0131yla beraber sanal okul ortam\u0131na girebilmesine imkan sa\u011flan\u0131yor. Klasik iki boyutlu \u00e7evrim i\u00e7i ortamlarda \u00f6\u011frenciler, sadece bir foto\u011fraf ve kullan\u0131c\u0131 ad\u0131, pasif \u015fekilde dersi dinliyorlar, hatta isteyenler kameralar\u0131n\u0131 bile kapat\u0131yorlar. Asl\u0131nda ortamda bulunmuyorlar, sadece duyuyorlar. \u0130ki boyutlu sanal d\u00fcnyada, olaylar\u0131n ve s\u0131n\u0131flar\u0131n i\u00e7ine girilemiyor ve d\u0131\u015fardal\u0131k hissi \u00e7ok ya\u015fan\u0131yor.<\/p>\n
HEM \u00d6\u011eRENC\u0130LER\u0130N, HEM DE\u00d6\u011eRETMENLER\u0130N AVATARI VAR<\/h2>\n
Sanal okul gibi \u00fc\u00e7 boyutlu metaverse ortam\u0131nda ise \u00f6\u011frencilerin hem kendilerinin hem s\u0131n\u0131f arkada\u015flar\u0131n\u0131n ve hem \u00f6\u011fretmenlerinin avatar\u0131 var. Biz metaverse ortamlar\u0131nda bu bulunu\u015fluk hissine odaklan\u0131yoruz. Nas\u0131l ger\u00e7ek d\u00fcnyada oldu\u011fumuzu hissediyor ve di\u011fer ki\u015filerle etkile\u015fim halindeysek, metaverse ortam\u0131nda da fiziksel ger\u00e7ek\u00e7ili\u011fe en yak\u0131n ortam sa\u011flanabiliyor.”<\/p>\n
Bu uygulamada \u00f6nem verdikleri ikinci \u00f6nemli konunun, “sosyal bulunu\u015fluk” oldu\u011funu aktaran Do\u00e7. Dr. Tokel, \u00f6\u011frencilerin, \u00fc\u00e7 boyutlu s\u0131n\u0131f ortam\u0131nda arkada\u015flar\u0131yla ve \u00f6\u011fretmenleriyle “sosyal bulunu\u015fluk” hissini ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 kaydetti.<\/p>\n
TEMEL\u0130NDE BULUNU\u015eLUK YATIYOR<\/h2>\n
Tu\u011fba Tokel, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n
“\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc ve belki en \u00f6nemlisi ise \u00f6\u011frencinin kendisinin sosyal bulunu\u015fluk hissi ya\u015famas\u0131n\u0131n yan\u0131nda di\u011fer arkada\u015flar\u0131n\u0131n da kendini fark etti\u011finin bilincinde olmas\u0131, yani birlikte bulunu\u015fluk. Metaverse kavram\u0131n\u0131n temelinde bulunu\u015fluk yat\u0131yor. Bu ortamda motivasyonu olduk\u00e7a y\u00fcksek tutulabiliyor. \u00d6\u011frenciler, metaverse ortam\u0131nda kameralar\u0131yla de\u011fil, avatarlar\u0131yla \u00fc\u00e7 boyutlu s\u0131n\u0131flara giriyorlar. Sunum yapmak istedi\u011finde t\u0131pk\u0131 ger\u00e7ek ortamdaki gibi sunumunu yaparak, di\u011fer arkada\u015flar\u0131yla etkile\u015fime giriyor. Metaverse ortamda yap\u0131lan bir ders, ger\u00e7ek hayattaki etkile\u015fimin bir benzeri. Sanal okullarda, ders sonras\u0131 sosyal etkile\u015fimler de yap\u0131labiliyor. Bu projeyle akademik kazan\u0131mlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra daha sosyal ve daha duygusal etkile\u015fimleri de desteklemeyi ama\u00e7lad\u0131k.”<\/p>\n
ODT\u00dc Bilgisayar ve \u00d6\u011fretim Teknolojileri E\u011fitimi B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Do\u00e7. Dr. Tu\u011fba Tokel, sanal okullarda, y\u00fcz y\u00fcze e\u011fitim sonras\u0131nda et\u00fct saatlerinin de yap\u0131labilece\u011fini belirterek, “\u00d6\u011frenciler, ders sonras\u0131 eksiklerini gidermek i\u00e7in \u00f6\u011fretmenleriyle bir araya gelebilirler. Belki \u00fcniversiteye haz\u0131rl\u0131k seviyesindeki \u00f6\u011frenciler buna daha \u00e7ok ihtiya\u00e7 duyabilir.” dedi.<\/p>\n
![](\"https:\/\/istanbulchannel.net\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/turk-arastirmacilardan-okullari-metaverse-ortamina-tasiyan-teknoloji-1.webp\")
<\/p>\n
Okula uyum i\u00e7in de sanal okullar\u0131n kullan\u0131labilece\u011fini belirten Tokel, “\u00d6\u011frenciler, okula daha ba\u015flamadan sanal ortamda bu deneyimi ya\u015fayabilir. Bu teknoloji, ayn\u0131 zamanda oyunla\u015ft\u0131rmay\u0131 da i\u00e7erdi\u011finden, \u00e7ocuklar\u0131 \u00fcrk\u00fctmeden okula al\u0131\u015ft\u0131rmada kullan\u0131labilir.” de\u011ferlendirmesinde bulundu.<\/p>\n
Tokel, geli\u015ftirdikleri sanal okulda, fiziksel ger\u00e7eklik ve bulunu\u015fluk hissinin hem sanal g\u00f6zl\u00fcklerle hem de masa\u00fcst\u00fc sanal ger\u00e7eklikle sa\u011flanabildi\u011fini anlatt\u0131.<\/p>\n
<\/h2>\n“TELEV\u0130ZYON G\u0130B\u0130 SANAL G\u00d6ZL\u00dcK DE HAYATA G\u0130RECEK”<\/h2>\n
Do\u00e7. Dr. Tu\u011fba Tokel, \u00fc\u00e7 boyutlu sanal okullar\u0131n gelece\u011fine ili\u015fkin soru \u00fczerine, “Metaverse kavram\u0131n\u0131n \u00e7ok konu\u015fulmas\u0131yla birlikte bu teknolojiler, herkesin \u00e7ok ilgisini \u00e7ekti ve daha da \u00e7ekecek gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Bu alanda \u00e7ok ara\u015ft\u0131rmalar yap\u0131lacak, bu konuda pek \u00e7ok Ar-Ge ve yat\u0131r\u0131mlar yap\u0131l\u0131yor. Belki \u00e7ok yak\u0131n gelecekte t\u00fcm \u00f6\u011frencilerin sanal ger\u00e7eklik g\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc oldu\u011funu \u00f6ng\u00f6remeyiz. En az\u0131ndan masa\u00fcst\u00fc sanal ger\u00e7eklik ile ba\u015flayarak daha sonra donan\u0131m\u0131n da evlere girece\u011fi bir d\u00f6nem ki belki \u00fc\u00e7-be\u015f y\u0131l sonra gelebilecek. Bu \u00e7ok zor de\u011fil, nas\u0131l t\u00fcm evlerde televizyon var bu teknoloji de bir \u015fekilde hayata girecek.” diye konu\u015ftu.<\/p>\n
Tokel, d\u00fcnya genelinde de canl\u0131 s\u0131n\u0131f ortamlar\u0131n\u0131n art\u0131k \u00fc\u00e7 boyutlu metaverse ortamlar\u0131na do\u011fru kayd\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6zlerine ekledi.<\/p>\n
Kaynak: AA<\/p>\n<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Orta Do\u011fu Teknik \u00dcniversitesi’nden (ODT\u00dc) ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, \u00f6\u011frencilerin bir avatarla temsil edildi\u011fi ve \u00fc\u00e7 boyutlu “metaverse” d\u00fcnyas\u0131nda, derslerin fiziksel ger\u00e7ekli\u011fe en…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":30530,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[187],"tags":[],"class_list":["post-30529","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-teknoloji"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30529","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=30529"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/30529\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/30530"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=30529"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=30529"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=30529"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
![](\"https:\/\/istanbulchannel.net\/wp-content\/uploads\/2021\/12\/turk-arastirmacilardan-okullari-metaverse-ortamina-tasiyan-teknoloji.jpg\")
<\/p>\n