{"id":25532,"date":"2021-11-13T11:15:00","date_gmt":"2021-11-13T11:15:00","guid":{"rendered":"https:\/\/haberglobal.com.tr\/dunya\/vietnamda-isci-isyani-kuresel-krizi-atesledi-uc-katini-verseniz-calismam-143494"},"modified":"2021-11-13T11:15:00","modified_gmt":"2021-11-13T11:15:00","slug":"vietnamda-isci-isyani-kuresel-krizi-atesledi-uc-katini-verseniz-calismam","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/2021\/11\/13\/vietnamda-isci-isyani-kuresel-krizi-atesledi-uc-katini-verseniz-calismam\/","title":{"rendered":"Vietnam&#8217;da i\u015f\u00e7i isyan\u0131 k\u00fcresel krizi ate\u015fledi: &#8216;\u00dc\u00e7 kat\u0131n\u0131 verseniz \u00e7al\u0131\u015fmam&#8217;"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/istanbulchannel.net\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/vietnamda-isci-isyani-kuresel-krizi-atesledi-uc-katini-verseniz-calismam.jpg\"> <\/p>\n<p>Thu Trang, 2019&#8217;da Ho Chi Minh City&#8217;ye ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda fabrikada bir i\u015f bulabildi\u011fi i\u00e7in \u00e7ok \u015fansl\u0131 hissediyordu. Sekiz saat \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor maa\u015f\u0131n\u0131 ve mesailerini hi\u00e7 aksamadan al\u0131yor ve onun i\u00e7in daha da \u00f6nemlisi, tarlada \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131n neredeyse \u00fc\u00e7 kat\u0131n\u0131 kazan\u0131yordu.<\/p>\n<p>Bu pembe tablo, Trang ve y\u00fcz binlercesi i\u00e7in, 2021 yaz\u0131n\u0131n ard\u0131ndan tamamen de\u011fi\u015fti. Bu de\u011fi\u015fimin sebebi pandemi. Vietnam, salg\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131ndan bu yaza kadar d\u00fcnyada parmakla g\u00f6sterilen bir ba\u015far\u0131 \u00f6yk\u00fcs\u00fc yazm\u0131\u015ft\u0131. \u00c7ok s\u0131k\u0131 s\u0131n\u0131r denetimleri \u00fclkeyi bu yaza kadar ba\u015far\u0131yla ta\u015f\u0131d\u0131.<\/p>\n<p>May\u0131s 2021&#8217;de Ho Chi Minh City&#8217;deki bir kilisede ger\u00e7ekle\u015ftirilen kalabal\u0131k toplu ayinde kimsenin maske takmad\u0131\u011f\u0131 ortaya \u00e7\u0131kt\u0131 ve bu skandal, \u015fehirdeki vaka patlamas\u0131n\u0131n sebebi haline geldi. Delta varyant\u0131 Vietnam&#8217;\u0131 ve \u00f6zellikle Ho Chi Minh City&#8217;yi vurdu.<\/p>\n<h3><strong>\u00dcRET\u0130M DURUNCA&#8230;<\/strong><\/h3>\n<p>Vaka patlamas\u0131yla birlikte Thu Trang&#8217;in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve Adidas, Converse ve New Balance&#8217;a ayakkab\u0131 \u00fcreten fabrikada \u00fcretim durdu. Trang ve i\u015f arkada\u015flar\u0131 \u00fc\u00e7 ay boyunca k\u00fc\u00e7\u00fck apartman dairelerine t\u0131k\u0131ld\u0131. Burada pirin\u00e7 ve soya sosu yiyerek hayatta kald\u0131lar. Ekim ay\u0131nda k\u00fcresel tedarik zincirindeki s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n iyice krize d\u00f6n\u00fc\u015fmesiyle Vietnam da gev\u015femeye gitme durumunda kald\u0131.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/istanbulchannel.net\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/vietnamda-isci-isyani-kuresel-krizi-atesledi-uc-katini-verseniz-calismam.webp\" alt width=\"1000\" height=\"668\"><\/p>\n<p>K\u0131s\u0131tlamalar esnetildi\u011finde devletin ve i\u015fverenlerin beklemedi\u011fi bir durum ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Thu Trang ve onun gibi umutlarla geldi\u011fi Ho Chi Minh City&#8217;de kabus gibi g\u00fcnler ge\u00e7iren binlercesi memleketlerine d\u00f6nd\u00fc. Geri d\u00f6nmeyi de d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorlar.<\/p>\n<p>ABD&#8217;de de i\u015fverenlerin eleman bulmakta zorland\u0131klar\u0131 yo\u011fun bir \u015fekilde g\u00fcndeme gelmi\u015fti ancak orada durum \u015f\u00f6yleydi: Yap\u0131lan devlet yard\u0131mlar\u0131 baz\u0131 vatanda\u015flar\u0131, hizmet sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn zorlu i\u015flerinde \u00e7al\u0131\u015fmaktan adeta kurtarm\u0131\u015ft\u0131!<\/p>\n<p>Burada ise durum \u00e7ok daha farkl\u0131&#8230; Devlet y\u00fcz binlerce fabrika \u00e7al\u0131\u015fan\u0131na \u00fcretim durdu\u011fu d\u00f6nemde yeterli deste\u011fi veremedi. Hatta i\u015f\u00e7iler \u00e7ok zor durumlarda kald\u0131 ve uzmanlara g\u00f6re bu i\u015f\u00e7ilerin ipleri koparmas\u0131na neden oldu.<\/p>\n<h3><strong>&#8216;\u0130K\u0130-\u00dc\u00c7 KATINI VERSELER D\u00d6NMEM&#8230;&#8217;<\/strong><\/h3>\n<p>\u00d6rne\u011fin m\u00fcd\u00fcr\u00fc Thu Trang&#8217;e normalde ald\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7ok daha y\u00fcksek bir maa\u015f vermeyi taahh\u00fct etse de o, teklifi dinlemedi bile:<\/p>\n<p>&#8220;\u015eirket maa\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 iki kat\u0131na, \u00fc\u00e7 kat\u0131na \u00e7\u0131karsa bile d\u00f6nmeyece\u011fim. Ho Chi Minh City bir zamanlar gelece\u011fimizi arad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir yerdi ama buras\u0131 art\u0131k g\u00fcvenli de\u011fil.&#8221;<\/p>\n<p>Halbuki \u00fclke o kadar ba\u015far\u0131l\u0131yd\u0131 ki, ge\u00e7en y\u0131l y\u00fczde 2.9 ile Asya&#8217;daki en y\u00fcksek ekonomik b\u00fcy\u00fcmeye ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131. \u015eimdi ise i\u015f\u00e7iler fabrikalardan ka\u00e7\u0131yor, y\u00f6neticiler onlar\u0131 geri almak i\u00e7in m\u00fccadele ediyor ve ekonomistler \u00fcretimde tam bir toparlanman\u0131n gelecek y\u0131la kadar olmayaca\u011f\u0131n\u0131 tahmin ediyor.<\/p>\n<p>ABD&#8217;deki perakendecilerden baz\u0131lar\u0131 krizi hafifletmek i\u00e7in \u00c7in&#8217;deki tedarik\u00e7ilerle \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flad\u0131 bile&#8230;<\/p>\n<h3><strong>ADETA FABR\u0130KADA HAPSOLDULAR!<\/strong><\/h3>\n<p>Trang gibi binlercesini bu \u015fekilde ka\u00e7\u0131ran krizin \u015foke eden bir boyutu daha vard\u0131. Ho Chi Minh City ve Binh Duong&#8217;da yetkililer, vakalar\u0131n artt\u0131\u011f\u0131 yaz aylar\u0131nda \u015fehirleri kapat\u0131rken i\u015f\u00e7ileri de fabrikalara adeta hapsetti. Yeni modele g\u00f6re i\u015f\u00e7iler fabrikada \u00e7al\u0131\u015facak, burada yemek yiyecek ayr\u0131ca ayn\u0131 tesis i\u00e7inde kalacakt\u0131.<\/p>\n<p>Fabrika y\u00f6neticileri, depolara ve otoparklara t\u0131ka basa dolan i\u015f\u00e7ilerine \u00e7ad\u0131r ve tuvalet sa\u011flamak i\u00e7in u\u011fra\u015ft\u0131. Yerel bas\u0131n, birka\u00e7 fabrikada y\u00fczlerce i\u015f\u00e7inin enfekte oldu\u011funu ortaya \u00e7\u0131kard\u0131. Bir\u00e7ok i\u015fletme, i\u015f\u00e7ilerinin bar\u0131nma maliyetlerini kar\u015f\u0131layamayacaklar\u0131 i\u00e7in \u00fcretimi durdurdu ve aniden binlerce i\u015f\u00e7i i\u015fsiz kald\u0131.<\/p>\n<figure class=\"image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/istanbulchannel.net\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/vietnamda-isci-isyani-kuresel-krizi-atesledi-uc-katini-verseniz-calismam-1.webp\" alt width=\"1000\" height=\"668\"><figcaption>Vietnam, \u00f6zellikle spor giyimde d\u00fcnyaca \u00fcnl\u00fc markalar\u0131n \u00fcretim i\u00e7in tercih etti\u011fi \u00fclkelerin ba\u015f\u0131nda geliyor. Foto\u011fraf: Shutterstock<\/figcaption><\/figure>\n<p>Vietnam&#8217;daki i\u015f\u00e7i e\u011filimlerini ara\u015ft\u0131ran \u0130stihdam \u0130li\u015fkileri Ara\u015ft\u0131rma Merkezi Direkt\u00f6r\u00fc Do Quynh Chi, eyl\u00fcl ay\u0131n\u0131n son haftas\u0131nda g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc 300 i\u015f\u00e7inin y\u00fczde 60&#8217;\u0131n\u0131n memleketine d\u00f6nme karar\u0131 ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor:<\/p>\n<p>\u00c7in&#8217;den sonra d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck ikinci giyim ve ayakkab\u0131 tedarik\u00e7isi haline gelen Vietnam&#8217;da g\u00f6rece istikrarl\u0131 h\u00fck\u00fcmet, d\u00fc\u015f\u00fck maliyetler ve becerileriyle tan\u0131nan i\u015f\u00e7iler uluslararas\u0131 markalar\u0131n Vietnam&#8217;a ak\u0131n etmesine neden olmu\u015ftu.<\/p>\n<h3><strong>1.3 M\u0130LYON \u0130\u015e\u00c7\u0130 D\u00d6ND\u00dc!<\/strong><\/h3>\n<p>H\u00fck\u00fcmet verilerine g\u00f6re Temmuz-Eyl\u00fcl 2021 aras\u0131nda yakla\u015f\u0131k 1.3 milyon i\u015f\u00e7i memleketine d\u00f6nd\u00fc. Ekim ay\u0131nda bu say\u0131ya raporlara g\u00f6re y\u00fcz binlercesi eklendi.<\/p>\n<p>Ayakkab\u0131 fabrikalar\u0131n\u0131n y\u00fczde 80&#8217;i G\u00fcney Vietnam&#8217;da bulunan Nike, eyl\u00fcl ay\u0131nda \u00fcretimde 10 haftal\u0131k kay\u0131p ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131 ve 2022 ciro tahminini d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc.<\/p>\n<p>Bir ba\u015fka \u00f6rnek olan 25 ya\u015f\u0131ndaki Nguyen Huyen Trang ise e\u015fiyle birlikte a\u015f\u0131lar\u0131 tam olmas\u0131na ra\u011fmen kesinlikle geri d\u00f6nmeyece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n<p><a href=\"mailto:metin.aktasoglu@haberglobal.com.tr\">metin.aktasoglu@haberglobal.com.tr<\/a><\/p>\n<p><strong><em>*Haberdeki bilgilerin b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 The New York Times&#8217;ta yay\u0131nlanan &#8220;As Holidays Near, Bosses Try to Coax Vietnam\u2019s Workers Back to Factories&#8221; ba\u015fl\u0131kl\u0131 makaleden derlenmi\u015ftir.<\/em><\/strong><\/p>\n<p class=\"news-source\">Kaynak: Web \u00d6zel<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p> Vietnam&#8217;daki karantina uygulamalar\u0131 fabrika i\u015f\u00e7ilerini isyan ettirdi. Global tedarik zinciri krizini adeta k\u00f6r\u00fckleyen isyan d\u00fcnya devlerini de etkiliyor. \u0130\u015f\u00e7iler ise&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":25533,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9,185],"tags":[],"class_list":["post-25532","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-manset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25532","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25532"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25532\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/25533"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25532"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25532"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25532"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}