{"id":17426,"date":"2021-10-02T11:40:00","date_gmt":"2021-10-02T11:40:00","guid":{"rendered":"https:\/\/haberglobal.com.tr\/ekonomi\/almanyanin-korkulu-ruyasi-enflasyon-geri-dondu-136137"},"modified":"2021-10-02T11:40:00","modified_gmt":"2021-10-02T11:40:00","slug":"almanyanin-korkulu-ruyasi-enflasyon-geri-dondu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/2021\/10\/02\/almanyanin-korkulu-ruyasi-enflasyon-geri-dondu\/","title":{"rendered":"Almanya’n\u0131n korkulu r\u00fcyas\u0131 enflasyon geri d\u00f6nd\u00fc!"},"content":{"rendered":"

<\/p>\n

T\u00fcrkiye kronik olarak enflasyon sorunu olan bir \u00fclke. 90’l\u0131 y\u0131llarda kontrols\u00fcz para bas\u0131m\u0131, 2010’lu y\u0131llar\u0131n sonunda ise d\u00f6viz fiyatlar\u0131ndaki art\u0131\u015flar enflasyonu art\u0131rd\u0131. Ge\u00e7mi\u015f d\u00f6nemlerden ba\u015fka \u00f6rnekler bulmak da m\u00fcmk\u00fcn. \u015eu bir ger\u00e7ek ki enflasyon hayat\u0131m\u0131zda hep vard\u0131 ve kontroll\u00fc bir enflasyonun ekonomiler i\u00e7in sa\u011fl\u0131kl\u0131 oldu\u011fu da s\u00f6ylenebilir.<\/p>\n

Hatta Avrupa Birli\u011fi \u00fclkelerinin 2010 y\u0131l\u0131ndan beri maa\u015flar\u0131 yukar\u0131 \u00e7ekmek i\u00e7in bir miktar enflasyon olu\u015fmas\u0131n\u0131 hedefliyorlar.<\/p>\n

Avrupa\u2019da enflasyon ile en k\u00f6t\u00fc ge\u00e7mi\u015fe sahip olan \u00fclke Almanya! \u0130ki d\u00fcnya sava\u015f\u0131ndan da yenik olarak \u00e7\u0131kan Almanya \u00f6zellikle Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra imzalad\u0131\u011f\u0131 ma\u011flubiyet anla\u015fmalar\u0131n\u0131n da neticesiyle hiperflasyon d\u00f6nemlerini ya\u015fad\u0131. Bu y\u00fczden son enflasyon rakam\u0131 halk\u0131 korkuttu.<\/p>\n

 Ayl\u0131k fiyat art\u0131\u015f\u0131n\u0131n y\u00fczde 4,1\u2019e gelmesiyle \u00fclke panik i\u00e7inde. Federal Almanya\u2019da 28 y\u0131l\u0131n enflasyon rekoru k\u0131r\u0131ld\u0131. \u0130nsanlar i\u00e7ten i\u00e7e, \u201cParam g\u00fcvende mi?\u201d, \u201cHala ya\u015fam\u0131m\u0131 bu kalitede s\u00fcrd\u00fcrebilir miyim?\u201d gibi sorular\u0131 sormaya ba\u015flad\u0131. \u00dclke uzun y\u0131llard\u0131r duymad\u0131\u011f\u0131 ekonomik terimleri parkta bah\u00e7ede konu\u015fmaya ba\u015flad\u0131 (stagflasyon, ithal enflasyonu vb.). <\/p>\n

Almanya’da asgari \u00fccretin enflasyona kar\u015f\u0131 art\u0131r\u0131lmas\u0131 g\u00fcndemde. Foto\u011fraf: Reuters<\/figcaption><\/figure>\n

\u015eu an \u00fclkenin enflasyon problemi ya\u015famas\u0131n\u0131n Covid\u2019de biriken talep d\u0131\u015f\u0131ndaki di\u011fer bir sebebi devletin uygulad\u0131\u011f\u0131 vergi indirimlerini geri \u00e7ekmesi. Halk daha fazla vergi \u00f6deyeme ba\u015flad\u0131k\u00e7a piyasada d\u00f6nen para miktar\u0131 da art\u0131yor ve bu enflasyona katk\u0131da bulunuyor. Ayr\u0131ca k\u00fcresel enerji fiyatlar\u0131 y\u00fckseliyor ve \u00fclkenin yeni uygulamaya ald\u0131\u011f\u0131 karbon vergisi de enflasyonu yukar\u0131 \u00e7ekiyor.<\/p>\n

EKS\u0130 FA\u0130ZLE KRED\u0130 VER\u0130YORLARDI<\/strong><\/h3>\n

\u00dclkenin b\u00fcy\u00fck ithalat kalemleri aras\u0131nda yer alan do\u011falgaza \u00f6denen \u00fccret y\u00fczde 178, kahvenin de \u00fccreti y\u00fczde 97 artt\u0131. <\/p>\n

Avrupa Merkez Bankas\u0131 uzun y\u0131llard\u0131r piyasada enflasyon yaratabilmek ve i\u015f hacmini koruyabilmek i\u00e7in \u00fclke bankalar\u0131na y\u00fczde 0 faiz ile bor\u00e7 veriyor. <\/p>\n

Almanya\u2019da y\u0131llar sonra enflasyona kar\u015f\u0131 asgari \u00fccretin y\u00fckseltilmesi g\u00fcndemde. Bu olursa b\u00fct\u00fcn \u00f6deme sisteminin g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi gerekecek. \u00c7\u00fcnk\u00fc di\u011fer maa\u015fl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fanlar da \u00fccretlerinin asgari \u00fccret dolay\u0131nda artmas\u0131n\u0131 bekleyecek.<\/p>\n

Ekonomist Elman Voelker\u2019e g\u00f6re \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki aylarda enflasyon daha da y\u00fckselecek. Voelker, \u201c2022\u2019nin ba\u015f\u0131na kadar fiyatlar \u00fczerindeki bask\u0131 devam edecek. Burada as\u0131l soru \u00fclkenin bu bask\u0131 bittikten sonra da durumu nas\u0131l idare edece\u011fi\u201d ifadelerini kulland\u0131.<\/p>\n

ALMANLAR NEDEN ENFLASYONDAN BU KADAR KORKUYOR?<\/strong><\/h3>\n

Almanya 1918 y\u0131l\u0131nda imzalad\u0131\u011f\u0131 Versailles Anla\u015fmas\u0131 ile birlikte ekonomik olarak inan\u0131lmaz bir darbo\u011faza girdi. \u00dclke hem \u00e7ok y\u00fckl\u00fc bir sava\u015f tazminat\u0131 \u00f6deyecekti ayn\u0131 zamanda ekonomisini de aya\u011fa kald\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131. John Maynard Kenyes gibi \u00fcnl\u00fc iktisat\u00e7\u0131lar Almanya\u2019ya b\u00f6yle a\u011f\u0131r sava\u015f \u015fartlar\u0131 dayat\u0131lmamas\u0131 gerekti\u011fini \u2018Alman \u00e7ocuklar\u0131 a\u00e7 b\u0131rak\u0131l\u0131rsa daha sonra \u00fclkede farkl\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015flerin ortaya \u00e7\u0131kabilece\u011fini’ s\u00f6ylemi\u015fti.<\/p>\n

Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’ndan \u00fclkelerine d\u00f6nen Alman askerlerinin ge\u00e7idi. Foto\u011fraf: Shutterstock<\/span><\/figcaption><\/figure>\n

Almanya 1922 y\u0131l\u0131nda sava\u015f tazminat\u0131 \u00f6demesini geciktirdi. 1923 y\u0131l\u0131nda \u00fclkede tam anlam\u0131yla bir hiperflasyon d\u00f6nemi ba\u015flad\u0131. Fransa, Almanya\u2019n\u0131n sava\u015f tazminat\u0131n\u0131 \u00f6deyecek paras\u0131 oldu\u011fu ama \u00f6demedi\u011fi konusunda \u0131srarc\u0131yd\u0131.<\/p>\n

Sava\u015f tazminat\u0131 \u00f6denmeyince Bel\u00e7ika ve Fransa ordular\u0131 Alman sanayisinin kalbinin att\u0131\u011f\u0131 Ruhr havzas\u0131na dayand\u0131 ve sava\u015f tazminat\u0131 yerine Almanya\u2019n\u0131n madenlerine, demir yollar\u0131na, ve \u00e7elik fabrikalar\u0131na el koydu. Frans\u0131zlar i\u015fgal s\u0131ras\u0131nda 132 Alman\u2019\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc. 150 binini de b\u00f6lgeden s\u00fcrd\u00fc. Bu s\u0131rada Frans\u0131zlara kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclen i\u015f\u00e7i grevleri de birle\u015fince Almanya\u2019da enflasyon patlad\u0131. 1923 y\u0131l\u0131n\u0131n Ocak ay\u0131nda bir somun ekmek 250 markken, Kas\u0131m ay\u0131nda 200 milyon marka \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n

1923 y\u0131l\u0131nda Almanya’daki ekonomik ve siyasi krizler zaman zaman b\u00fcy\u00fck protesto g\u00f6sterilerinin d\u00fczenlemesine neden oluyordu. Foto\u011fraf: Shutterstock<\/span><\/figcaption><\/figure>\n

Bu kriz s\u00fcresince bazen i\u015f\u00e7ilere g\u00fcnde iki kez \u00f6deme yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 oluyordu. \u00c7\u00fcnk\u00fc sabah ald\u0131klar\u0131 \u00fccretleri \u00f6\u011fle yeme\u011fine kadar de\u011fersizle\u015febiliyordu. Eme\u011fini g\u00fcnl\u00fck olarak satanlar ve \u00e7ift\u00e7iler krizi bir \u015fekilde atlatsalar da sabit gelirli olan \u00f6\u011frenciler ve emekliler hiperflasyon d\u00f6neminde inan\u0131lmaz zor g\u00fcnler ge\u00e7irdi. Bu krizin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda Saksonya ve Thuringia\u2019daki y\u00f6netime kom\u00fcnistler el koydu. O g\u00fcnlerde sadece fa\u015fist bir grup olarak bilinen Nazi\u2019ler M\u00fcnih\u2019te h\u00fck\u00fcmete kar\u015f\u0131 ba\u015far\u0131s\u0131z bir darbe giri\u015fiminde bulundu.<\/span><\/p>\n

Kaynaklar: BBC, Deutsche Welle, Reuters<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Son a\u00e7\u0131klanan enflasyon rakamlar\u0131 Alman halk\u0131n\u0131 deh\u015fete d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc. \u00dclke tarihsel olarak enflasyondan \u00e7ok korkuyor. Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131’ndan sonra \u00f6yle g\u00fcnler…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":17427,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10,185],"tags":[],"class_list":["post-17426","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ekonomi","category-manset"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17426","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17426"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17426\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17427"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17426"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17426"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/istanbulchannel.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17426"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}